خواب کافی و منظم، یکی از عوامل مهم در حفظ سلامت قلب و عروق است و شواهد علمی نشان می‌دهد که خواب ناکافی می‌تواند با افزایش برخی عوامل خطر قلبی ـ عروقی همراه باشد.

دکتر «مژگان ملک‌نسب»، متخصص  قلب و عروق، با اشاره به اهمیت خواب در سلامت قلب، اظهار کرد: خواب تنها زمانی برای استراحت بدن نیست، بلکه در تنظیم فشار خون، عملکرد سیستم عصبی، متابولیسم و فرآیندهای التهابی بدن نیز نقش دارد.

به گزارش روابط عمومی بیمارستان شهدای سلامت نی ریز، خواب مناسب برای بیشتر بزرگسالان حدود ۷ تا ۹ ساعت در شب است و خواب کمتر از ۷ ساعت معمولاً به‌عنوان خواب کوتاه در نظر گرفته می‌شود. مطالعات گسترده نشان داده‌اند که ارتباط میان مدت خواب و خطر بیماری‌های قلبی عروقی می‌تواند الگویی U شکل داشته باشد؛ به این معنا که هم خواب کوتاه و هم در برخی مطالعات خواب طولانی‌تر از حد معمول، با افزایش خطر بیماری‌های قلبی عروقی همراه بوده‌اند.

دکتر ملک‌نسب گفت: یکی از مهم‌ترین ارتباطات شناخته‌شده میان خواب ناکافی و سلامت قلب، افزایش خطر فشار خون بالاتر است. کمبود خواب می‌تواند بر سیستم عصبی و تنظیم فشار خون تأثیر بگذارد و در طولانی‌مدت، در کنار سایر عوامل خطر، به افزایش خطر بیماری‌های قلبی کمک کند.

او با بیان اینکه خواب ناکافی می‌تواند با تغییرات متابولیک نیز همراه باشد، افزود: کم‌خوابی با افزایش مقاومت به انسولین، اختلال در تنظیم قند خون و افزایش احتمال اضافه‌وزن و چاقی ارتباط دارد و این عوامل نیز می‌توانند خطر قلبی ـ عروقی را افزایش دهند.

مطالعات و متاآنالیزهای انجام‌شده نشان داده‌اند که خواب کوتاه با افزایش خطر بیماری عروق کرونر ارتباط دارد. برای مثال، یک مرور نظام‌مند و متاآنالیز مطالعات آینده‌نگر، رابطه‌ای U شکل میان مدت خواب و خطر بیماری عروق کرونر پیدا کرده و کمترین خطر را در محدوده حدود ۷ تا ۸ ساعت خواب گزارش کرده است.

او عنوان کرد: البته این یافته‌ها به معنای آن نیست که کم‌خوابی به‌تنهایی باعث بیماری قلبی می‌شود؛ بلکه خواب ناکافی می‌تواند در کنار عواملی مانند فشار خون بالا، دیابت، چاقی، کم‌تحرکی و استعمال دخانیات، در افزایش خطر بیماری‌های قلبی نقش داشته باشد.

برخی شواهد پژوهشی نیز از ارتباط میان مدت خواب نامناسب و اختلالات ریتم قلب، از جمله فیبریلاسیون دهلیزی، حمایت می‌کنند. بنابراین توجه به کیفیت و الگوی خواب می‌تواند بخشی از مراقبت‌های مربوط به سلامت قلب باشد.

دکتر «ملک‌نسب» در ادامه گفت: خواب ناکافی همچنین با افزایش خطر سکته مغزی ارتباط دارد. شواهد حاصل از مطالعات جدید نشان داده‌اند که به‌ویژه خواب بسیار کوتاه می‌تواند با افزایش احتمال بروز سکته مغزی همراه باشد؛ هرچند میزان این ارتباط در مطالعات مختلف متفاوت است و عوامل دیگری نیز در این زمینه نقش دارند.

او در پایان افزود: برای سلامت قلب، تنها تعداد ساعات خواب اهمیت ندارد و کیفیت و نظم خواب نیز باید مورد توجه قرار گیرد. داشتن زمان خواب و بیداری منظم و برخورداری از خواب باکیفیت، در کنار تغذیه مناسب، فعالیت بدنی منظم، کنترل وزن، فشار خون و قند خون و پرهیز از مصرف دخانیات، می‌تواند بخشی از سبک زندگی سالم برای حفظ سلامت قلب باشد.

وی تأکید کرد: با توجه به شواهد موجود، توجه به وضعیت خواب می‌تواند در ارزیابی عوامل خطر قلبی ـ عروقی اهمیت داشته باشد و بهتر است در کنار پرسش درباره تغذیه، فعالیت بدنی و مصرف دخانیات، وضعیت خواب بیماران نیز مورد توجه قرار گیرد.

دکتر «مژگان ملک‌نسب»، متخصص  قلب و عروق بیمارستان شهدای سلامت نی ریز